Diagnostyka POChP: przegląd najważniejszych badań
POChP, czyli Przewlekła Obturacyjna Choroba Płuc, to choroba układu oddechowego, która objawia się m.in. kaszlem, dusznością i męczliwością. Rozpoznanie choroby wymaga przeprowadzenia szeregu specjalistycznych badań, na czele ze spirometrią. Więcej o diagnostyce POChP przeczytasz w naszym artykule.
POChP – jedno z największych zagrożeń zdrowotnych
POChP to choroba o globalnym zasięgu. Liczbę chorych szacuje się na około 380 milionów, w tym około 2 milionów w Polsce. Jak prognozuje Światowa Organizacja Zdrowia, do 2030 roku POChP będzie trzecią najczęstszą przyczyną umieralności, a liczba zgonów bezpośrednio powiązanych z tą chorobą wzrośnie nawet o 30%.
POChP charakteryzuje się trwałym ograniczeniem przepływu powietrza przez dolne drogi oddechowe, powodując nieodwracalne zmiany w płucach, w tym uszkodzenie miąższu płucnego i naczyń płucnych.
Przyczyny POChP
Chorobę wywołuje długotrwała ekspozycja na szkodliwe czynniki środowiskowe, takie jak dym tytoniowy, pyły i gazy. W aż 9 na 10 przypadków bezpośrednią przyczyną POChP jest używanie wyrobów tytoniowych, w tym bierne palenie.
Coraz częstszym czynnikiem chorobotwórczym jest zanieczyszczenie powietrza – chodzi nie tylko o smog i zawarte w nim tlenki azotu, ale także o zapylenie czy aerozole chemiczne występujące w specyficznym środowisku pracy, na przykład w zawodach górnika, hutnika, operatora maszyn budowlanych, rolnika, sprzątaczki, mechanika samochodowego, pracownika zakładów chemicznych, fryzjera czy kosmetyczki.
Jakie objawy powinny Cię zaniepokoić?
Przewlekła Obturacyjna Choroba Płuc charakteryzuje się stałą obecnością takich objawów, jak przewlekły kaszel, duszność, męczliwość czy odkrztuszanie plwociny, czyli gęstej wydzieliny z płuc.
Jeśli więc masz powyżej 40 lat, należysz do grupy ryzyka POChP (np. palisz wyroby tytoniowe), to nie przechodź obojętnie nad tymi objawami ze strony układu oddechowego – nawet jeśli są mało nasilone. Jak najszybciej omów je z lekarzem rodzinnym, który może podjąć decyzję o skierowaniu Cię na pogłębioną diagnostykę POChP prowadzoną pod nadzorem poradni pulmonologicznej.
Tak przebiega diagnostyka POChP
Diagnostyka POChP ( https://oddychajmy.pl/podstawowe-badania/ ) ma na celu nie tylko rozpoznanie lub wykluczenie choroby, ale też różnicowanie jej od innych schorzeń mogących dawać zbliżone objawy. W przypadku podejrzenia POChP musisz przygotować się na szereg specjalistycznych badań, spośród których najważniejsza jest spirometria.
Badanie spirometryczne służy ocenie funkcji płuc. Jest to badanie nieinwazyjne, bezbolesne, polegające na wykonywaniu serii kontrolowanych wdechów i wydechów przez ustnik aparatu spirometrycznego, co pozwala na ocenę dwóch podstawowych wskaźników: FVC (Forced Vital Capacity) – natężonej pojemności życiowej płuc oraz FEV1 (Forced Expiratory Volume in 1 second) – objętości powietrza wydychanego w pierwszej sekundzie nasilonego wydechu.
Wynik spirometrii nie jest natomiast przesądzający. Badanie należy uzupełnić o szereg innych specjalistycznych procedur diagnostycznych, takich jak:
- Pletyzmografia, czyli zaawansowane badanie funkcji płuc, które ocenia całkowitą pojemność płuc (TLC), objętość zalegającą (RV) i czynnościową pojemność zalegającą (FRC).
- RTG klatki piersiowej, czyli badanie obrazowe mogące wykazać cechy rozdęcia płuc, jak i objawy innych chorób układu oddechowego, w tym gruźlicy czy nowotworu.
- Gazometria i pulsoksymetria, czyli badania służące ocenie poziomu utlenowania krwi, mogące ujawnić obecność hipoksemii (niedotlenienia) lub hiperkapnii (zwiększonego stężenia dwutlenku węgla we krwi).
- Echo serca i EKG, czyli badania oceniające funkcję serca, przeprowadzane w celu wykrycia ewentualnego nadciśnienia płucnego (POChP często współwystępuje z chorobami sercowo-naczyniowymi).
- Ergospirometria i test 6-minutowego chodu, czyli badania oceniające wydolność wysiłkową, służące również planowaniu późniejszej rehabilitacji oddechowej w przypadku zdiagnozowania Przewlekłej Obturacyjnej Choroby Płuc.
Leczenie POChP
Jeśli diagnostyka POChP potwierdzi chorobę, pacjentowi zostanie zaproponowane odpowiednie leczenie. Ma ono na celu zmniejszenie nasilenia objawów, spowolnienie postępu choroby i uniknięcie zaostrzeń.
Pomimo tego, że Przewlekłej Obturacyjnej Choroby Płuc nie można wyleczyć (choroba powoduje nieodwracalne zmiany w drogach oddechowych), to jednocześnie poddaje się ona zarówno leczeniu, jak i profilaktyce. Prawidłowo dobrana i jak najwcześniejszej wdrożona terapia daje choremu szansę na zachowanie samodzielności i utrzymanie relatywnie dobrego komfortu życia.
